Gniezno
1000Archidiecezja Gnieźnieńska
Najstarsza metropolia Polski. Stolica prymasa Polski (honorowo). Tu spoczywają relikwie św. Wojciecha — pierwszego patrona kraju.
- Patron
- św. Wojciech
- Katedra
- Bazylika Prymasowska Wniebowzięcia NMP
Ustanowiona na Zjeździe Gnieźnieńskim w 1000 r. przez cesarza Ottona III i Bolesława Chrobrego. Pierwszy arcybiskup: Radzim Gaudenty, brat św. Wojciecha.
Warszawa
1798Archidiecezja Warszawska
Stolica Prymasa Polski (od 1946). Centrum administracyjne Kościoła w Polsce. Mieszka tu Prymas, Konferencja Episkopatu Polski, Nuncjatura.
- Patron
- Matka Boża Łaskawa, św. Jan Chrzciciel
- Katedra
- Archikatedra św. Jana Chrzciciela
Archikatedra św. Jana zniszczona w Powstaniu Warszawskim, odbudowana w 1956. Pochowani tu m.in. prezydent Gabriel Narutowicz i kard. Stefan Wyszyński.
Kraków
1000Archidiecezja Krakowska
Diecezja Karola Wojtyły — Jana Pawła II. Centrum kultu Bożego Miłosierdzia (Łagiewniki). Wawel — serce duchowe Polski.
- Patron
- św. Stanisław BM
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna św. Wacława i Stanisława
Kard. Karol Wojtyła był arcybiskupem krakowskim 1964–1978. Na Wawelu pochowani są królowie polscy, marszałek Piłsudski, prezydent Kaczyński.
→ Sanktuarium: ŁagiewnikiCzęstochowa
1925Archidiecezja Częstochowska
Duchowa stolica Polski. Jasna Góra — Sanktuarium Maryi Królowej Polski. Coroczne piesze pielgrzymki z całego kraju.
- Patron
- Najświętsza Maryja Panna Częstochowska
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna Świętej Rodziny
→ Sanktuarium: Jasna GóraPoznań
968Archidiecezja Poznańska
Najstarsze biskupstwo w Polsce (968) — pierwsze misyjne, jeszcze przed Gnieznem. Tu chrzczono Mieszka I (wedle jednej z tradycji).
- Patron
- św. Apostołowie Piotr i Paweł
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna św. Piotra i Pawła
W katedrze poznańskiej Złota Kaplica z grobowcami pierwszych Piastów: Mieszka I i Bolesława Chrobrego.
Wrocław
1000Archidiecezja Wrocławska
Tysiącletnia diecezja na Ostrowie Tumskim. Po 1945 r. odbudowana z polską hierarchią. Miejsce Międzynarodowego Kongresu Eucharystycznego 1997.
- Patron
- św. Jan Chrzciciel
- Katedra
- Archikatedra św. Jana Chrzciciela
Gdańsk-Oliwa
1925Archidiecezja Gdańska
Diecezja narodzin „Solidarności". Bazylika św. Brygidy — kościół Solidarności. Pomorze Gdańskie z wielowiekową tradycją cysterską.
- Patron
- św. Wojciech
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna Trójcy Świętej w Oliwie
Katowice
1925Archidiecezja Katowicka
Diecezja śląska — największa pod względem liczby praktykujących wiernych. Tradycja maryjna (Piekary Śląskie). Górnicy i ich św. Barbara.
- Patron
- św. Jacek
- Katedra
- Archikatedra Chrystusa Króla
Lublin
1805Archidiecezja Lubelska
Diecezja Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego — uczelni, na której wykładał ks. Karol Wojtyła (1954–1978). Tu kształtowała się polska teologia XX w.
- Patron
- Matka Boża Lubelska, św. Stanisław Kostka
- Katedra
- Archikatedra św. Jana Chrzciciela i św. Jana Ewangelisty
Łódź
1920Archidiecezja Łódzka
Diecezja przemysłowej Łodzi. Patron wtórny — św. Maksymilian Kolbe, którego macierzysty Niepokalanów leży w sąsiedniej diecezji.
- Patron
- św. Stanisław Kostka, św. Maksymilian Kolbe
- Katedra
- Archikatedra św. Stanisława Kostki
Białystok
1991Archidiecezja Białostocka
Najmłodsza polska metropolia (1992). Kontynuatorka tradycji archidiecezji wileńskiej po stronie polskiej. Obraz Ostrobramski.
- Patron
- Matka Boża Miłosierdzia (Ostrobramska)
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna Wniebowzięcia NMP
Przemyśl
1375Archidiecezja Przemyska
Diecezja przygraniczna Wschód–Zachód. Tradycja unii brzeskiej, kontakt z Kościołem greckokatolickim.
- Patron
- św. Józef
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna Wniebowzięcia NMP i św. Jana Chrzciciela
Szczecin
1972Archidiecezja Szczecińsko-Kamieńska
Pomorze Zachodnie. Tradycja misji św. Ottona z Bambergu (1124). Reorganizacja po 1945 r. — granice nawiązują do średniowiecznego biskupstwa w Kamieniu Pomorskim.
- Patron
- św. Jakub Apostoł, św. Otton
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna św. Jakuba Apostoła
Olsztyn (siedziba w Olsztynie, katedra we Fromborku)
1243Archidiecezja Warmińska
Tysiącletnia diecezja Warmii. Mikołaj Kopernik był kanonikiem fromborskim — tu pisał „De revolutionibus". Sanktuarium Świętej Lipki — barokowa perła.
- Patron
- św. Jakub Apostoł, bł. Reinmar
- Katedra
- Bazylika Archikatedralna św. Jakuba